King Crimson

NY Times 2014King Crimson is Robert Fripp. Hij wikt en beschikt en als fan ben je overgeleverd aan zijn nukken en grillen. Zijn band kende van 1968 tot 2009 zeven line-up’s die met tussenpozen van soms vele jaren de kop op staken. Telkens met een eigen signatuur, een uniek en verrassend geluid maar altijd herkenbaar. “Ik schrijf geen muziek voor King Crimson” vertelde Fripp ooit. “Ineens is er muziek die vraagt om de band en dan richt ik haar opnieuw op.” De hoop op een nieuwe wederopstanding vervloog in augustus 2012, toen Fripp in een interview met The Financial Times zijn pensioen aankondigde. En ineens was daar twee jaar later de presentatie van King Crimson #8. Inclusief een tour. Een tour waarin buiten het Verenigd Koninkrijk plaats was voor slechts twee Europese steden. Parijs en Utrecht.

En dan zit ik ineens, na een week kriebels in de buik, in TivoliVredenburg te wachten op de band die al sinds 1995 stevig in de top drie van mijn meest memorabele concerten ooit staat. Te wachten op… ja op wat eigenlijk? Doorheen de jaren ontwikkelde de band zich van progrockgigant tot krachtig jazz-fusionmonster, richtte ze haar vizier op de new wave en scheurde ze soms rakelings langs de heavy metal. King Crimson excelleert waar de hogere conservatoriumkunst, rockmuziek en muzikale anarchie elkaar treffen. Ze flirtte met kamermuziek, psychedelica, electronica, drum and bass en experimenteerde met haar bandbezetting. In de jaren ’90 resulteerde dat in een dubbele trio opstelling. Met twee gitaristen, twee bassisten en twee drummers. Nu staan er pontificaal vooraan op het podium dríe drumstellen te wachten op een afranseling.

De huidige tour is de eerste sinds 1981 zonder zanger/gitarist Adrian Belew. Voor sommigen een shock, voor minstens zoveel anderen een zucht van verlichting. Belew drukte namelijk een stevig stempel op de sound. Persoonlijk zijn alle versies van King Crimson me even lief. Bovendien heeft Fripp altijd een goede reden voor zijn keuzes en pakken ze doorgaans uitstekend uit. Wél vertrouwd is de aanwezigheid van Tony Levin, Pat Mastelotto en Gavin Harrison, die respectievelijk sinds 1981, 1994 en 2008 van de partij zijn. Sax- en fluitspeler Mel Collins was er zelfs al in de vroege jaren ’70 bij.

Toch staat juist nieuwkomer Jakko Jakszyk opvallend vaak in de spotlights. Buiten een begenadigd gitarist blijkt hij een uitstekende zanger, die zowel met het werk van de illustere voorgangers Greg Lake en John Wetton uitstekend uit de voeten kan. En dat treft want er staat veel werk uit die betreffende periodes op de setlist. Werk dat de afgelopen 40 jaar nauwelijks nog aan bod kwam. Met name liefhebbers van het debuutalbum ‘In The Court Of The Crimson King’(1969) en ‘Lark’s Tongue In Aspic’ (1973) blijken nu spekkoper. Verder biedt de setlist een mooie doorsnede van 47 jaar King Crimson, minus de jaren ’80. Maar die zijn momenteel in goede handen bij spin-off The Crimson ProjeKCt, dat recentelijk nog mét Belew, Mastelotto en Levin de wereld rondreisde.

team rock Sid Smith

De drie drummers zorgen voor spektakel. Mastelotto en Harrison zitten aan weerskanten van debutant Bill Rieflin en vullen elkaar uitstekend aan. Rieflin legt een degelijke basis, Harrisson zorgt voor het betere spierballenwerk, Mastelotto voor subtiliteit en diepgang. Ze geven elkaar de ruimte maar zorgen op momenten voor een overdonderende slagwerktornado. In het begin van de show lijkt het de composities even in de weg te zitten maar dat kan ook onwennigheid mijnerzijds zijn geweest. Gaandeweg valt alles namelijk steeds beter op zijn plaats.

De rest van de band staat achter het meppende trio opgesteld en doet exact wat van haar wordt verwacht. Excelleren. Met minder neemt geen enkele King Crimson-fan genoegen. Perfectie zonder aan spanning in te boeten. Daarvoor steken de nummers te geraffineerd en onalledaags in elkaar. Nieuw werk als ‘Hell Hounds of Krim’ en ‘Banshee Legs Bell Hassle’ sluit naadloos aan op het oude en met name tijdens de drie songs van het eerdergenoemde debuut is de nostalgie in dikke plakken te snijden en zijn de strekkende meters kippenvel in de zaal niet te tellen. Absolute hoogtepunt van de avond is echter een adembenemend mooie uitvoering van ‘Starless’, van het succesalbum ‘Red’ uit 1974. Bloedstollend qua opbouw, intens en subtiel wat betreft instrumentatie en met alle remmen los tijdens de climax. Badend in een zee van rood licht. Zeldzaam mooi.

Minpuntjes? Vooruit dan, omdat wij wegens een fout van Ticketmaster (wankers!) op een minder gunstige plek belandden dan bedoeld, bereikte het mellotrongeluid tijdens het oudste werk niet het gewenste volume en tijdens de eerste nummers blies Collins naar mijn smaak iets té fanatiek op zijn dwarsfluit. Maar verder was het perfect. Geniaal zelfs. Maar dat hadden we eerlijk gezegd allemaal wel verwacht want voor minder komt de scharlaken koning zijn hof niet uit.

King Crimson speelde op 25 september in TivoliVredenburg, Utrecht. Setlist: Larks’ Tongues in Aspic, Part One, Pictures of a City, Radical Action (To Unseat the Hold of Monkey Mind), Meltdown, Hell Hounds of Krim, The ConstruKction of Light, Suitable Grounds for the Blues, Level Five, Banshee Legs Bell Hassle, Easy Money, Epitaph, Interlude, The Talking Drum, Larks’ Tongues in Aspic, Part Two, Starless, The Court of the Crimson King, 21st Century Schizoid Man.

Wegens een foto- en filmverbod geen actiefoto’s van deze show, twee plaatjes uit 2014 van New York Times (boven) en Rock Sound (@Sid Smith). De stage-foto uit Utrecht (onder) is van Fred van der Gon Netscher. Ook leuk: een kijkje achter de schermen door Tony Levin.

Utrecht en de muziek 058

Advertenties

One thought on “King Crimson

  1. Pingback: King Crimson overtreft zichzelf | Head Music

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s